Lijmen, plaknaad & installatie kunstgras rollen sportveld

Het verbinden van kunstgrasrollen is een cruciale stap bij de aanleg van een kunstgras sportveld. Hieronder staat stap voor stap uitgelegd hoe dat professioneel gebeurt.

Kunstgrasrollen worden onderling verbonden door middel van een gelijmde naadconstructie (of plaknaad) bestaande uit naadband (of lijmdrager) en tweecomponenten PU-lijm. De naad tussen twee geplakte kunstgrasrollen wordt meestal aangeduid als een “kunstgrasnaad” of kortweg “naad”. In professionele aanleg en bestekken gebruikt men vaak één van de volgende termen:

Naadverbinding een algemene technische term voor de verbinding tussen twee kunstgras rollen

• Plaknaad – algemene technische term bij installateurs voor de verbinding tussen twee rollen.
• Kunstgrasnaad of naad – veel gebruikt in sportveldbeheer en onderhoud.
• Gelijmde naad – benadrukt dat de verbinding met lijm (en naadband) is gemaakt.
• Naadconstructie – bij technische beschrijvingen of bestekken (RAW-systematiek).

Uitleg montage kunstgrasrollen of aanleg van een kunstgrasveld

Onderdeel van RAW bestekpost hoofstuk 33- sportterreinen post 33.41.10 kunstgras sportvelden.

Benodigd materiaal

• Naadband (ook wel: seamtape of lijmdrager)
• Tweecomponenten polyurethaanlijm (PU-lijm)
• Tandspaan of lijmkam
• Lijmbak
• Zware rol of wals
• Snijmes en liniaal
• Meetlint en markeringstouw
• Eventueel: gewicht voor op de naad te leggen
• kunstgrasrollen (vaak 4,0 m breed)
• Infill

Stap-voor-stap uitleg

Uitgangspunt is dat de kunstgras fundering vlak en stabiel aanwezig ligt en eventueel foam of druk verdelend onderdoek is aangebracht.

1. Positioneren van de kunstgras rollen

• Maak een kunstgras legplan;
• Zorg dat de vezelrichting van alle rollen dezelfde kant op ligt. Denk goed na over de mooiste positie. (meestal vanuit sportkantine in de vleug kijken)
• Rol het kunstgras uit (dwars op het veld) en laat de banen 24 uur rusten zodat ze vlak liggen.
• Snij 1 rol schoon. (langs de tuftnaad)
• Laat de banen ongeveer 1 cm overlappen op de naden.

2. Naden snijden

• Snijd de overlappende randen recht af (langs de steeklijn) zodat de banen strak tegen elkaar aan liggen, zonder spleet of opstaande rand.

3. Naadband plaatsen

• Leg de naadband onder de naad, centraal tussen de twee banen.
• De ruwe zijde van de band (indien aanwezig) is meestal de kant waarop de lijm wordt aangebracht.

4. Lijm aanbrengen

• Meng de tweecomponenten PU-lijm volgens de voorschriften van de fabrikant.
• Optie 1. Bij gebruik van een lijmbak. (zie werkproces lijmen met gebruik lijmbak)
• Optie 2. Breng de lijm met een tandspaan gelijkmatig aan over de naadband (ongeveer 20 cm breed).
• Gebruik niet te veel lijm — dit kan omhoog kruipen in de vezels.

5. Banen verlijmen

• Leg de snijranden van het kunstgras zorgvuldig terug op de gelijmde band.
• Druk stevig aan, met een handrol of wals. (dit is erg belangrijk voor een goed hechting van de naad)
• Controleer dat de vezels niet tussen de naad komen.

6. Drogen en afwerken

• Laat de lijm uitharden volgens de opgegeven tijd (meestal 12–24 uur, afhankelijk van temperatuur).
• Vul daarna het veld met instrooimateriaal (infill).
• Egaal uitvullen infill en borstelen.

Belangrijke tips

• Werk bij droog weer en >10°C — vocht of kou beïnvloedt de hechting.
• Gebruik altijd goedgekeurde materialen (FIFA / NOC*NSF normering bij sportvelden).
• Controleer tijdens montage voortdurend of de naden vlak en recht blijven liggen.

Eisen en normen aan de sterkte van de plaknaad

• Bij voetbalvelden: Eisen aan de plaknaad: Sterkte lijmverbinding voor en na veroudering EN 13744, EN 12228 methode 2 ≥ 75 N/100 mm

• Voldoen aan EN 15330-1 (installatie kunstgras oppervlakten)

Technische Weetjes en Praktijktips voor Kunstgrasnaden

Naadrichting en vezelstand

• Alle banen moeten in dezelfde vezelrichting liggen (meestal naar de hoofdkijkrichting of camera’s gericht).
• Als één baan omgedraaid ligt, ontstaat een zichtbaar kleurverschil.
• Controleer dit vóór het lijmen met een proefopstelling.

 Naadbreedte en snijlijn

• Ideale naadbreedte: 2 mm (net voldoende om geen druk op te bouwen, maar ook geen spleet).
• Snijd altijd langs de stiklijn van de backing — nooit kriskras, want dat veroorzaakt rafels.
• Gebruik een tweehaaks snijmes of een speciaal “kunstgrasmessenset”.

Lijmtechniek

• Gebruik uitsluitend tweecomponenten polyurethaanlijm (PU-lijm).
• Meng nauwkeurig volgens fabrikant (zie beschrijving op emmer/bus)
• Verwerk de lijm binnen de potlife (werktijd, ca. 30–45 min).
• Lijm niet te dik: ± 1 mm laagdikte met een getande spaan (4–6 mm).
• Geen lijm in de vezels laten komen — dit veroorzaakt harde plekken en zichtbaar kleurverschil.

Naadband (seamtape)

• Gebruik geweven polyesterband of non-woven PU-bestendige band.
• Bandbreedte: meestal 200–300 mm.
• De ruwe zijde (of gemarkeerde kant) is de lijmzijde.
• Leg de band strak, zonder plooien, en controleer of hij droog en schoon is.

Omgevingscondities

• Ideale verwerkingstemperatuur: +10°C tot +25°C.
• Niet werken bij regen, vorst of hoge luchtvochtigheid (>85%).
• Bescherm de naad bij zon of wind — snelle droging verstoort de hechting.

Verlijming en aandrukken

• Nadat de banen op de lijm liggen:
  • rol met een handwals (20–50 kg) om lucht eruit te persen.
  • Controleer dat de backing volcontact heeft met de lijm.
• Zet eventueel tijdelijke pinnen of gewichten langs de naad om verschuiven te voorkomen.

Uitharding

• Lijm uitharding: 12–24 uur (afhankelijk van temperatuur).
• Vermijd belasting of instrooien vóór de lijm volledig uitgehard is.

Opruimen

• Direct opruimen en afvoeren lijmemmers.
• Vandalen kunnen er mee gaan spelen en overal lijm op smeren

Controle & Onderhoud

• Controleer visueel op openstaande of harde naden.
• Na 24 uur mag een naad maximaal 2 mm openstaan.
• Kleine openingen later bijwerken met PU-lijm en zand invullen.

Kwaliteitscontrole (voor sportvelden)

• Controleer volgens NOC*NSF / FIFA Quality Programme:
  • Treksterkte naad > 100 N / 100 mm
  • Geen lijmdoorbloeding of stijfheid aan oppervlak
  • Visueel geen kleurverschil tussen banen

het gebruik van een lijmbak (ook wel lijmkar of lijmapparaat) is een veelgebruikte, efficiënte en nette methode om PU-lijm aan te brengen bij het verlijmen van kunstgrasnaden op sportvelden. Hieronder leg ik precies uit hoe de lijmbak werkt en waarom die zo belangrijk is.

Kunstgras lijmen / verbinden met behulp van een lijmbak

Wat is een lijmbak?

Een lijmbak is een metalen of kunststof bak met een spleet aan de onderzijde (of meerdere openingen) die gebruikt wordt om tweecomponenten polyurethaanlijm gelijkmatig op de naadband (seamtape) aan te brengen. Het zorgt voor een constante, gecontroleerde lijmlaag zonder morsen of ongelijkmatige verdeling.

Opbouw van een lijmbak

Een standaard lijmbak bestaat uit:

• Reservoir / bakdeel – waar de gemengde PU-lijm in wordt gegoten.
• Sleufopening of tuit – verdeelt de lijm in een egale strook (meestal ±20–25 cm breed).
• Handvat of trekstang – om de bak over de naadband te trekken.
• (Soms) instelbare klep – om de lijmhoeveelheid per meter te regelen.

Hoe het lijmen met een lijmbak werkt (stapsgewijs)

Voorbereiding

De naadband ligt al op zijn plek, netjes in het midden tussen twee kunstgrasbanen. De banen zijn opengevouwen en de ondergrond is schoon en droog. De tweecomponenten PU-lijm wordt gemengd (bijv. component A + verharder B, in juiste verhouding).

Lijm in de bak gieten

De gemengde lijm wordt in de lijmbak gegoten. De hoeveelheid is afgestemd op de lengte die men binnen de verwerkingstijd (potlife) kan verwerken (meestal 20–40 minuten).

Lijm verdelen

De uitvoerder trekt of duwt de lijmbak langzaam over de naadband. Door de spleet aan de onderzijde stroomt de lijm gelijkmatig uit over de band. De dikte van de lijmlaag wordt bepaald door de opening en de trekkracht.Tip uit de praktijk: de laagdikte is meestal ca. 1 mm, en de breedte ongeveer 20 cm — precies genoeg om beide grasranden te verlijmen.

Banen sluiten

Direct na het aanbrengen wordt de naad gesloten: De randen van de kunstgrasbanen worden voorzichtig teruggelegd op de gelijmde band. Controleer dat geen vezels in de lijm vallen. Vervolgens wordt de naad aangedrukt met een handrol of zware wals.

Reiniging lijmbak

Omdat PU-lijm snel uithardt, moet de lijmbak onmiddellijk na gebruik gereinigd worden (met geschikte reiniger, meestal PU-cleaner of aceton).

Voordelen van werken met een lijmbak

• Constante, gelijkmatige lijmverdeling → betere hechting.
• Minder lijmverbruik (efficiënter dan met spaan).
• Minder risico op vervuiling van vezels.
• Sneller werken bij lange naden.
• Professionele, reproduceerbare resultaten.

Belangrijke aandachtspunten

• Gebruik alleen goed gemengde PU-lijm — ongelijk mengen geeft zwakke naden.
• Niet te snel trekken: anders wordt de lijmlaag te dun.
• Lijmbak altijd recht over de naadband trekken.
• Werk binnen de verwerkingstijd van de lijm, vooral bij warm weer.